Όχι. Συνήθως μιλάμε για διαφορετικά πράγματα! Το ότι μια σοκολάτα εδώ κάνει 4€ ενώ στη Γερμανία 3€ οφείλεται συνήθως σε άλλους παράγοντες, όπως π.χ.:
- Εδώ ο ανταγωνισμός των super markets είναι πιο ατελής. Το ΦΠΑ που εμπεριέχεται στην τιμή είναι μεγαλύτερο
- Το κόστος της κρατικής γραφειοκρατίας αυξάνει τα διοικητικά κόστη, άρα και τις τιμές
- Το ανάγλυφο της χώρας οδηγεί σε αυξημένα έξοδα διάθεσης.
- Αν το προϊόν παράγεται εδώ αντί να εισάγεται, μπορεί να έχει μεγαλύτερο κόστος λόγω χαμηλότερης παραγωγικότητας
“Ακόμη κι αν υποθέσουμε ότι όλα αυτά δεν ισχύουν και ότι ο πραγματικός λόγος είναι μια τεχνητά αυξημένη τιμή εισαγωγής από την αδελφή εταιρεία στη Γερμανία (κάτι που μοιάζει με transfer pricing), και πάλι δεν στέκει”
Κι αυτό για έναν απλό λόγο: το profit shifting γίνεται προς χώρες με χαμηλό φορολογικό συντελεστή, όχι προς χώρες με υψηλό. Δεν έχει νόημα μια πολυεθνική να “φουσκώσει” τα κέρδη της στην Ελλάδα με 22% φόρο, όταν μπορεί να τα εμφανίσει σε Βουλγαρία (10%) ή Κύπρο (12,5%).
Άρα, για να υπήρχε θέμα transfer pricing, θα έπρεπε το margin της ελληνικής εταιρείας να είναι χαμηλότερο από αυτό που θεωρείται εύλογο για την αγορά ή τον ρόλο της (π.χ. distributor).
Στην πράξη
‘Oμως, μιλάμε για εταιρείες που εμφανίζουν υψηλή κερδοφορία, όχι για εταιρείες που “στραγγίζονται” από intercompany charges.
Η ΑΑΔΕ κάνει αυστηρούς ελέγχους για transfer pricing και απαιτεί τον λεγόμενο “φάκελο τεκμηρίωσης”, όπου αποδεικνύεις ότι οι συναλλαγές σου είναι “at arm’s length”, δηλαδή ότι χρεώνεις ή χρεώνεσαι από αδελφές εταιρείες όσο περίπου κι αν συναλλασσόσουν με τρίτους.
Και κάτι σημαντικό: η ΑΑΔΕ δεν συγκρίνει gross margins μεταξύ χωρών του ομίλου. Συγκρίνει το margin της ελληνικής εταιρείας με ανεξάρτητες εταιρείες που έχουν παρόμοια λειτουργία.
“Η τελική τιμή στο ράφι δεν είναι δείκτης transfer pricing. (Ούτε είναι, βέβαια, αρμοδιότητα της ΑΑΔΕ η ακρίβεια.)”
Οι πιο συνηθισμένοι τρόποι profit shifting δεν είναι οι τιμολογήσεις προϊόντων και υλικών, αν και ελέγχονται κι αυτοί. Είναι πιο “ήσυχοι” και μαζικοί:
- Management fees ή royalties
- Sharing of marketing expenses
- Δανεισμός με αφύσικο επιτόκιο
Παράδειγμα: Αν μια πολυεθνική στην Ελλάδα πάρει δάνειο από τη μητρική με επιτόκιο 11%, ενώ θα μπορούσε να το βρει στις τράπεζες με 6%, αυτό χτυπάει καμπανάκια. Στον φάκελο τεκμηρίωσης πρέπει να εξηγήσεις γιατί – όπως π.χ. ότι η τράπεζα ζητούσε εγγυήσεις που δεν μπορούσες να δώσεις.
Το ίδιο ισχύει και για management fees ή marketing expenses: πρέπει να δείξεις ότι η βάση χρέωσης έχει εμπορική λογική και δεν γίνεται για να μειώσεις τεχνητά το κέρδος στην Ελλάδα υπέρ μιας χώρας χαμηλού συντελεστή.
Αυτά τα λίγα και βασικά, για να ξεκαθαρίσουμε:
Γιατί οι ακριβές τιμές στην Ελλάδα δεν οφείλονται κατ’ ανάγκη σε παιχνίδια πολυεθνικών. Τι είναι πραγματικά το transfer pricing και πώς ελέγχεται
Θα χαρώ να ακούσω εμπειρίες σας από το θέμα (π.χ. φακέλους).
Του Κώστα Σίδερη
Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να επικοινωνήσετε στο: costas@aquamerit.gr

